ضرايب تبديل
براي حل اغلب مسائل ميتوان از يك يا چند ضريب تبديل استفاده نمود. ضرايب تبديل يا كسرهاي واحد حاصل نوعي برابري هستند و می توانند براي تبديل مقادير در واحدهاي مختلف به هم به كار ميروند. به عنوان مثال ميدانيم كه یک لیتر (L) معادل هزار سانتیمتر مکعب (cm3) است و ميتوانيم بنويسيم:
![]()
در صورتي كه طرفين اين هم ارزي را به يكي از طرفين تقسيم كنيم، به دو ضريب تبديل یا کسر معادل واحد ميرسيم:
![]()
ضرايب تبديل حاصله ميتواند براي تبديل يك حجم برحسب ليتر به همان حجم برحسب سانتیمتر مکعب يا بالعكس مورد استفاده قرار ميگيرد. مانند محاسبهي يك حجم 2.5L برحسب سانتیمتر مکعب:
![]()
همانطور
که مثال قبلی
نشان می دهد،
موقع ضرب در
ضریب تبدیل یا
کسر واحد
مطلوب،
واحد(های) ناخواسته
از صورت و
مخرج حذف
(ساده) می شوند
و در نهایت
کمیت بر حسب
واحد مدنظر
بدست می آید. اغلب
اوقات
درصورتي كه از
يك ضريب تبديل
اشتباه
استفاده ميكنيم،
واحدهاي غلط و
غيرقابل قبول
به دست خواهد
آمد و متوجه
اشتباه خود ميشويم.
مثلا اگر در
مثال قبل بجای
ضریب تبدیل
از
ضریب تبدیل
استفاده
می کردیم،
داشتیم:
با استفاده از ضرایب تبديل ميتوان مسئله را در يك خط به صورت واضح و خوانا و به سادگي حل كرد، درحاليكه استفاده از تناسبها معمولاً وقتگير است، جاي زيادي براي نوشتن نياز دارد و همچنين احتمال اشتباه بالاتری دارد.
مثال:
شامل
چند اتم كلر
است؟
حل:
برای حل مسئله با روش ضرایب تبديل می توان بصورت زیر عمل کرد:
همین مثال را با استفاده از تناسبها نیز حل کنید و دو روش را با هم مقایسه کنید!
*****
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
**************************************************
سایت: www.youngchemist.com
مولف: محمد شاهی
نظرات، پیشنهادات و انتقادات: chemistry.shahi@gmail.com
**************************************************
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||